Ποσειδωνίες I-VIII, 2018
Ποσειδωνία και γάζα
Συλλογή ΕΜΣΤ
Αγορά 2024
Η Λήδα Παπακωνσταντίνου, από τις σημαντικότερες καλλιτέχνιδες της ελληνικής μεταπολεμικής τέχνης, ανέπτυξε επί σχεδόν πέντε δεκαετίες ένα πολυσχιδές καλλιτεχνικό έργο, με επίκεντρο το σώμα, μέσα από το οποίο διερευνά ζητήματα φύλου, προσωπικής και συλλογικής μνήμης, ιστορίας, πολιτικής και οικολογίας. Από τα μέσα της δεκαετίας του 1980, η Παπακωνσταντίνου αναπτύσσει έναν έντονο περιβαλλοντικό προβληματισμό, εστιάζοντας στη σχέση ανθρώπου και φύσης. Χαρακτηριστική είναι η σειρά έργων Ποσειδωνίες, όπου στρέφεται στο θαλάσσιο φυτό Posidonia oceanica, ένα μοναδικό είδος που συναντάμε αποκλειστικά στη Μεσόγειο. Όπως η ελιά λειτουργεί ως σύμβολο της χερσαίας Μεσογείου, η ποσειδωνία μπορεί να ιδωθεί ως σύμβολο του υποθαλάσσιου οικοσυστήματος, φέροντας σημαντική οικολογική αξία. Στη σειρά Ποσειδωνίες, η καλλιτέχνιδα «σχεδιάζει» χρησιμοποιώντας ξερά μέρη από ποσειδωνίες που συλλέγει από τον τόπο διαμονής της, τις Σπέτσες, δημιουργώντας συνθέσεις που ακολουθούν ένα γεωμετρικό λεξιλόγιο.
Τα λιβάδια της Posidonia oceanica αποτελούν ένα από τα αρχαιότερα και πιο πολύτιμα οικοσυστήματα της Μεσογείου, που έχουν επιβιώσει μέσα από δραστικές γεωλογικές και κλιματικές μεταβολές, διατηρώντας έναν καθοριστικό ρόλο στη θαλάσσια ισορροπία. Η Posidonia oceanica αποτελεί έναν αθέατο αλλά ζωτικό οργανισμό της Μεσογείου: παράγει οξυγόνο, αποθηκεύει άνθρακα και διατηρεί τα νερά καθαρά, ενώ τα λιβάδια της λειτουργούν ως καταφύγιο ζωής για εκατοντάδες θαλάσσια είδη. Στη σειρά έργων Ποσειδωνίες η Παπακωνσταντίνου διερευνά την αισθητηριακή σχέση με τον φυσικό και ζωικό κόσμο και τις δυνατότητες αναπαράστασής του. Πάρα τις μορφολογικές αναφορές σε ένα αυστηρό γεωμετρικό λεξιλόγιο, τα οργανικά υλικά εισάγουν μια νέα διάσταση: αυτή της ευθραυστότητας και της φθοράς. Μέσα από αυτή τη μετατόπιση, η Παπακωνσταντίνου μετασχηματίζει μια αυστηρή, γεωμετρική αισθητική σε ένα ποιητικό σχόλιο για τη φύση. Τα έργα λειτουργούν έτσι ως στοχασμός πάνω στην ισορροπία και την ευαλωτότητα των οικοσυστημάτων, συνδέοντας την εικαστική πράξη με μια βαθύτερη οικολογική συνείδηση και προσκαλώντας τον θεατή να επαναπροσδιορίσει τη σχέση του με το φυσικό περιβάλλον.
Η Λήδα Παπακωνσταντίνου γεννήθηκε το 1945 στον Αμπελώνα Λάρισας. Ζει και εργάζεται στις Σπέτσες.
