Fossil Folly IV, 2023
Δύο ατσάλινα βαρέλια
Ανάθεση του Sharjah Art Foundation για την Μπιενάλε του Σάρτζα 2023
Μακροχρόνιος δανεισμός από ιδιωτική συλλογή
Το έργο Fossil Folly [Απολίθωμα τρέλας] της Mona Hatoum αντανακλά τη διαρκή διερεύνησή της γύρω από ζητήματα συγκρούσεων, βίαιων μετακινήσεων πληθυσμών και της βίας που λανθάνει στον υλικό ιστό της καθημερινότητας. Η Hatoum, που είναι γνωστή για τη μεταμόρφωση οικείων αντικειμένων σε ανησυχαστικές μορφές, δημιουργεί καθηλωτικές εγκαταστάσεις που μετατοπίζουν την προσοχή στην ενσώματη εμπειρία του θεατή. Το έργο αποτελείται από δύο βαρέλια πετρελαίου που μοιάζουν να τα τρυπούν οι σιλουέτες φυτών της ερήμου, τα οποία αναδύονται σαν φασματικά ίχνη από απολιθωμένη ύλη. Αυτή η αντιπαραβολή βιομηχανικών καταλοίπων και οργανικής ζωής υπαινίσσεται τόσο την οικολογική ευαλωτότητα όσο και την ανθεκτικότητα. Τα βαρέλια, εμβληματικά σύμβολα της παγκόσμιας πετρελαϊκής οικονομίας, επανανοηματοδούνται ως τόποι μεταμόρφωσης, όπου αναδύεται εκ νέου η εν υπνώσει ζωή παρά τις αντίξοες συνθήκες. Μέσα από αυτή την ποιητική χειρονομία, η Hatoum συνδέει τις περιβαλλοντικές ανησυχίες με ευρύτερες ιστορίες ελέγχου, εξορυκτισμού και αστάθειας σε αλληλένδετες γεωγραφίες. Ταυτόχρονα, το έργο είναι μια αναφορά στη μεταθανάτια, «δεύτερη» ζωή των βιομηχανικών υλικών, όπου τα ίχνη των οικονομιών του παρελθόντος συνεχίζουν να διαμορφώνουν τις σημερινές οικολογικές και πολιτικές πραγματικότητες.
Αυτές οι σιλουέτες φυτών, που θυμίζουν αλόη βέρα, αγαύη και γαϊδουράγκαθο, εμφανίζονται ως φασματικές παρουσίες, υποδηλώνοντας την επανεμφάνιση της ζωής μέσα σε υλικά διαμορφωμένα από την εξόρυξη και τη βιομηχανική χρήση. Η πρακτική της Mona Hatoum πραγματεύεται με συνέπεια ζητήματα εξορίας, συνόρων και συστημάτων ελέγχου, μεταφράζοντάς τα σε χωρικές εμπειρίες που αφυπνίζουν τον θεατή. Το έργο της Hatoum συχνά προκαλεί μια αίσθηση επισφάλειας, όπου το οικείο καθίσταται ασταθές και φορτισμένο με ένταση. Μετασχηματίζοντας καθημερινά αντικείμενα, αποδίδει στο οικείο μια ανοίκεια και ενίοτε απειλητική διάσταση. Εδώ, τα δύο βαρέλια πετρελαίου –σύμβολα παγκόσμιας εξάρτησης και περιβαλλοντικής υποβάθμισης– μεταμορφώνονται σε φορείς μιας εύθραυστης, επανεμφανιζόμενης ζωής, υπογραμμίζοντας την ένταση ανάμεσα στην καταστροφή και την ανανέωση. Τα φυτά, ανθεκτικά και συγχρόνως ευάλωτα, παραπέμπουν σε τοπία ερήμωσης που χαρακτηρίζονται από τον αγώνα για επιβίωση, ενώ ταυτόχρονα καταδεικνύουν την επιμονή της ζωής πέρα από τα ανθρώπινα συστήματα εκμετάλλευσης. Το Fossil Folly συνιστά έναν στοχασμό για τις αλληλένδετες και πολυεπίπεδες ιστορίες της λεκάνης της Μεσογείου και πέραν αυτής, συνδέοντας οικολογικές και γεωπολιτικές πραγματικότητες και φέρνοντας στο προσκήνιο υποτιμημένες συνδέσεις ανάμεσα στο περιβάλλον, την ιστορία και την ταυτότητα.
Η Mona Hatoum γεννήθηκε το 1952 στη Βηρυτό. Ζει και εργάζεται στο Λονδίνο.