ΕΜΣΤ

ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΗΣ ΤΟΥ ΜΗΝΑ: ΓΙΟΖΕΦ ΜΠΟΙΣ

14/12/2013 - 26/01/2014

ΩΔΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

Στο πλαίσιο της σειράς  Κάθε μήνα παρουσιάζεται στο Project Room το ιστορικό βίντεο Δημόσιος διάλογος του Γιόζεφ Μπόις. 

Στο έργο αυτό ο Γερμανός καλλιτέχνης (1921 – 1986), από τις σημαντικότερες μορφές της μεταπολεμικής τέχνης διεθνώς, κεντρίζει με τις ιδέες του για την κοινωνική γλυπτική και τη σχέση τέχνης, κοινωνίας και πολιτικής, ιδέες που παραμένουν επίκαιρες και προκαλούν και σήμερα το ίδιο έντονο ενδιαφέρον.

Έχουν περάσει 40 χρόνια από την διάλεξη στο κατάμεστο αμφιθέατρο του New School for Social Research της Νέας Υόρκης. Tον Ιανουάριο του 1974, έπειτα από πρόσκληση του γκαλερίστα Ronald Feldman, ο Μπόις επισκέπτεται για πρώτη φορά τις ΗΠΑ και εξηγεί στο αμερικανικό κοινό την ανάγκη ύπαρξης μιας «κοινωνικής γλυπτικής» όπου το μέλημα του καλλιτέχνη δεν θα είναι η επινόηση αλλά η ανακάλυψη των σχέσεων ανάμεσα στην κοινωνία, την πολιτική και την τέχνη. Ο Μπόις πίστευε βαθιά στην δύναμη μιας οικουμενικής δημιουργικότητας και στην δυνατότητα της τέχνης να επιφέρει επαναστατικές αλλαγές. Η «κοινωνική γλυπτική» του θεωρεί το κοινωνικό σύνολο ως ένα σπουδαίο έργο τέχνης στο οποίο κάθε άτομο μπορεί και πρέπει να συνεισφέρει ισάξια και ισότιμα. Κάθε άνθρωπος είναι ένας καλλιτέχνης  είναι  μία από τις διασημότερες φράσεις του, δανεισμένη από τον Ρομαντικό ποιητή Νοβάλις που  τον επηρέασε.

Υιοθετώντας πρακτικές εκπαιδευτικού τύπου όπως διαλέξεις και σεμινάρια αλλά και συζητήσεις με το κοινό ο καλλιτέχνης έστρεψε  το ενδιαφέρον του στο συγκερασμό εννοιών όπως ελευθερία, ισότητα, αδελφότητα, δημιουργικότητα και δημοκρατία, προκειμένου να υλοποιήσει το πρόταγμα μιας κοινωνικής ουτοπίας, στην οποία τέχνη και ζωή δεν διαχωρίζονται.

Στο δίωρο βίντεο που γύρισε o Willoughby Sharp παρακολουθούμε μια ιδιαίτερα έντονη συζήτηση με το ετερόκλητο κοινό, διακρίνοντας ανάμεσά του καλλιτέχνες όπως οι  Claes Oldenburg και Al Hansen.

Ο Μπόις έχει σχεδιάσει σε τρεις τεράστιους μαυροπίνακες  τα πιστεύω του, τα οποία σβήνει στο τέλος της διάλεξης τονίζοντας ότι ο δημόσιος λόγος, συμπεριλαμβανόμενης και της βιντεοσκοπημένης αυτής συζήτησης, μέσα από τη μορφοπλαστική διαμόρφωση των δομικών του στοιχείων όπως είναι η φωνή και η σκέψη, αποτελεί ένα αυτούσιο έργο τέχνης.

Ώρες προβολών
Τρίτη – Παρασκευή: 17.00
Πέμπτη: 17.00  και 20.00,
Σάββατο και Κυριακή 12.00 και 17.00
Δευτέρα: κλειστά

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

Σύντομο βιογραφικό του καλλιτέχνη

Γεννήθηκε στο Krefeld της Γερμανίας το 1921 και πέθανε στο Ντύσελντορφ το 1986. Μεγάλωσε στο Kleve. Σπούδασε γλυπτική (1947 – 51) στην Κρατική Ακαδημία Καλών Τεχνών του Ντύσελντορφ δίπλα στους γλύπτες Joseph Enseling και Ewald Mataré. Εκτός από τη γλυπτική θα ασχοληθεί εκτενώς με το σχέδιο (με πιο χαρακτηριστικά τα σχέδια Codices Madrid του Leonardo da Vinci), με δρώμενα (actions), εγκαταστάσεις, βίντεο και με την κατασκευή πολλαπλών αντικειμένων (multiples). Ήδη από τις αρχές της δεκαετίας του ‘60 προσπαθεί να αναθεωρήσει τους παραδοσιακούς τρόπους ερμηνείας της καλλιτεχνικής δημιουργίας μιλώντας για το μέσο της γλυπτικής ως μια πλαστική, δηλαδή ως «μια οργανική δημιουργία εκ των έσω» που περιέχει «περισσότερες δυνατότητες». Τα υλικά που δεσπόζουν σε αυτού του είδους την ενορατική, σαμανιστική και τελετουργική «πλαστική τέχνη και Θεωρία» είναι η τσόχα, το λίπος, το μέλι, το αίμα, ο χαλκός, ο μαυροπίνακας, διάφορα ζώα όπως ο λαγός, το άλογο και το κογιότ, και πλήθος readymade αντικειμένων. Επηρεάζεται έντονα από το έργο και τη στάση του Marcel Duchamp, παρότι, σε αντίθεση με αυτόν, θα δείξει έντονο ενδιαφέρον για την πολιτική, τα κοινωνικά κινήματα και την δημοκρατία. Στις 22 Ιουνίου του 1967 ιδρύει στο Ντύσελντορφ το «Γερμανικό Σπουδαστικό Κόμμα σαν Μετακόμμα» το οποίο θα διαλυθεί το 1971 με την ίδρυση της «Οργάνωσης για Άμεση Δημοκρατία».

Στο μεσοδιάστημα, ιδρύει στο Ντύσελντορφ μαζί με τον συγγραφέα Heirich Böll το «Ελεύθερο Διεθνές Πανεπιστήμιο για Δημιουργικότητα και Διεπιστημονική Έρευνα» ενώ το 1980 συμμετέχει στην ίδρυση του Γερμανικού Κόμματος των Πρασίνων Die Grunen. Έργα του ανήκουν στις συλλογές των μεγαλύτερων μουσείων διεθνώς ενώ η πιο σημαντική δημόσια συλλογή έργων του στεγάζεται στο Hessisches Landesmuseum Darmstadt στη Γερμανία.

Ο Willoughby Sharp (1936-2008), πολυσχιδής Αμερικανός καλλιτέχνης, επιμελητής και  εκδότης είχε καταλυτικό ρόλο στην γνωριμία του Αμερικάνικου κοινού με τον Γιόσεφ Μπόις, τον οποίο και γνώριζε από το 1958. Η συνεργασία τους ξεκινάει από μια συνέντευξη στο Artforum τον Δεκέμβριο του 1969, και συνεχίζεται στο πρώτο τεύχος του Avalanche (του οποίου ήταν ο εκδότης), στη σειρά Videoviews (1970-1974)  αλλά και με τη βιντεοσκόπηση της ιστορικής περφόρμανς του Μπόις I Like America, America Likes Me, που πραγματοποιήθηκε στην γκαλερί Rene Block της Νέας Υόρκης λίγους μήνες μετά το Δημόσιο Διάλογο.

EL / EN